Blockchain là gì? Nguyên lý hoạt động và ứng dụng của Blockchain

Blockchain là gì? Nguyên lý hoạt động và vận dụng của Blockchain

Dat Xuan 24/05

Kỷ nguyên 4.0 hiện tại chính là thời đại của công nghệ số. Nói đến công nghệ này, chẳng thể không nhắc đến công nghệ Blockchain - một xu thế của thời đại và được vận dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau. Bài viết sau đây sẽ giúp bạn tìm hiểu Blockchain là gì cũng như công nghệ Blockchain có gì đặc biệt. Cùng theo dõi nhé!

1. Blockchain là gì?

Khái niệm

Blockchain là hệ thống cơ sở dữ liệu dạng khối cho phép người dùng lưu trữ và truyền tải thông tin một cách an toàn. Các khối thông báo này được liên kết với nhau bởi một hệ thống mã hoá vô cùng phức tạp. Chúng hoạt động độc lập , có thể mở rộng theo thời gian và được quản lý trực tiếp bởi những người dự chứ không phê duyệt bất cứ bên trung gian nào.

Blockchain được tạo ra để giảm rủi ro chống lại việc ăn gian trong giao dịch thực tại. Do đó, khối thông tin đã được ghi nhận vào Blockchain thì không có cách nào thay đổi, mà chỉ có thể bổ sung khi có sự đồng thuận của tất tật cá nhân chủ nghĩa dự.

Blockchain là gì?

Blockchain là gì?

Lịch sử hình thành và phát triển của Blockchain

1991 - 2008

Stuart Haber và W. Scott Stornetta hình thành ý tưởng giới thiệu một giải pháp thực tiễn về mặt tính nết, giúp đánh dấu thời kì các văn bản số. Đây chính là tiền thân của công nghệ Blockchain.Qua thời gian, nhiều nhà khoa học đã dựa vào ý tưởng này để đưa ra những nghiên cứu khác liên tưởng đến tiền điện tử. Đến năm 2008, Bitcoin - dạng trước nhất của công nghệ Blockchain ra đời . Một năm sau đó, giao dịch Bitcoin trước nhất diễn ra thành công giữa nhà khoa học máy tính Hal Finney và Satoshi Nakamoto.

2009 - 2018

Đây là giai đoạn phát triển không ngừng nghỉ của Bitcoin và Blockchain. Lúc này, Blockchain được xem như một công nghệ của mai sau và càng ngày càng được tín nhiệm bởi các tập đoàn lớn (IBM, JP Morgan, Citi Bank…).

Các giai đoạn phát triển của Blockchain

Các giai đoạn phát triển của Blockchain

Công nghệ hình thành nên Blockchain

Blockchain được hình thành bởi sự phối hợp của 3 loại công nghệ : Mật mã học, Mạng ngang hàng và Lý thuyết trò chơi.

- Mật mã học : Public key và hàm Hash function được sử dụng để bảo đảm tính minh bạch, vẹn tuyền và riêng tư.

- Mạng ngang hàng : mỗi nút trong mạng được xem như một client và cũng là server để lưu trữ bản sao vận dụng.

- Lý thuyết trò chơi : hết thảy các nút tham dự vào hệ thống đều phải tuân thủ luật chơi đồng thuận (giao thức PoW, PoS,…) và được thúc đẩy bởi động lực kinh tế.

Công nghệ hình thành Blockchain

Công nghệ hình thành Blockchain

Phân loại Blockchain

Blockchain có 3 loại chính:

- Public Blockchain : Dữ liệu trên Blockchain được công khai để mỗi người có thể theo dõi được dữ liệu nếu họ muốn.

- Private Blockchain : Người dùng chỉ được quyền đọc dữ liệu, không có quyền ghi vì điều này thuộc về bên tổ chức thứ ba tuyệt đối tin tức.

- Permissioned Blockchain (hay còn gọi là Consortium ): đây là sự kết hợp giữa Public và Private Blockchain.

Blockchain có 3 loại chính: Public, Private và Consortium Blockchain

Blockchain có 3 loại chính: Public, Private và Consortium Blockchain

Các phiên bản của công nghệ Blockchain

- Công nghệ Blockchain 1 . 0 : Tiền điện tử và tính sổ

Công nghệ này tương trợ mọi giao thiệp liên tưởng đến chuyển đổi tiền tệ, kiều hối và kiến lập hệ thống tính sổ kỹ thuật số trong khuôn khổ tiền điện tử bằng cách sử dụng các thuật toán về tiền tệ.

- Công nghệ Blockchain 2 . 0 : Tài chính và Thị trường

Công nghệ này được vận dụng và xử lý các tài sản của ngành Tài chính - Ngân hàng. Các tài sản bao gồm cổ phiếu, chi phiếu, nợ, quyền sở hữu và bất kỳ điều gì có liên quan đến thỏa thuận hay giao kèo một cách sáng tỏ, rõ ràng nhất.

- Công nghệ Blockchain 3 . 0 : Thiết kế và Giám sát hoạt động

Công nghệ Blockchain được mở mang và hội nhập vào đa lĩnh vực trong đời sống như y tế, giáo dục, chính phủ hay nghệ thuật.

- Công nghệ Blockchain 4 . 0 : Doanh nghiệp và vận dụng giao thiệp

Đây là công nghệ mới nhất, được tạo ra để tối ưu hoá ưu điểm và khắc phục nhược điểm của các công nghệ trước. Công nghệ này nhắm đến các doanh nghiệp với mục đích tạo ra các ứng dụng giao tiếp mau chóng và hoàn thiện hơn.

Công nghệ Blockchain

Công nghệ Blockchain

2. Ưu và nhược điểm của công nghệ Blockchain

Ưu điểm

Blockchain có những ưu điểm nổi bật sau:

- chẳng thể làm giả , chẳng thể phá hủy các chuỗi Blockchain.

- Dữ liệu trong Blockchain là bất biến và sẽ được lưu trữ mãi mãi .

- đảm bảo tính bảo mật cao . Các thông tin, dữ liệu trong Blockchain được phân tán và an toàn tuyệt đối.

- Dữ liệu trong Blockchain được công khai minh bạch . Ai cũng có thể theo dõi dữ liệu Blockchain đi từ địa chỉ này tới địa chỉ khác và có thể thống kê tất lịch sử trên địa chỉ đó.

- giao kèo thông minh : là giao kèo kỹ thuật số được nhúng vào đoạn code if-this-then-that (IFTTT), cho phép tự động thực hành các điều khoản, thỏa thuận giữa hai bên trong hợp đồng một cách minh bạch mà không cần bên thứ ba.

Công nghệ Blockchain có tính bảo mật cao

Công nghệ Blockchain có tính bảo mật cao

Nhược điểm

Bên cạnh những ưu điểm kể trên, Blockchain cũng tồn tại các nhược điểm mà người dùng cần lưu ý như:

- Dễ bị các hacker “dòm ngó”: Khi công nghệ Blockchain càng ngày càng được tin tưởng.# và xuất hiện nhiều giao dịch. Đây có thể là những "con mồi béo bở" cho các hacker để lấy cắp thông tin .

- Rất khó để sửa đổi các dữ liệu đã được ghi nhận trên Blockchain.

- Sự bất tiện của Private - key : Khi bị mất Private - key, tiền của người dùng cũng sẽ bị mất và không có cách nào có thể lấy lại được.

Private - key được người dùng sử dụng để truy cập vào quỹ tiền riêng của mình.

Nhược điểm của công nghệ Blockchain

Nhược điểm của công nghệ Blockchain

3. Nguyên lý hoạt động của Blockchain

Nguyên lý mã hoá

Hệ thống Blockchain được thiết kế theo cách không yêu cầu sự tin tưởng.# và đảm bảo bởi độ tin tưởng.# có được phê chuẩn các hàm mã hóa toán học đặc biệt. Để có thể thực hiện các giao dịch trên Blockchain, người dùng cần phải có Ví tiền điện tử .

Ví tiền điện tử là phần mềm cho phép người dùng lưu trữ và bàn bạc các đồng Bitcoin.

Tham khảo chi tiết qua bài viết: Ví tiền điện tử là gì? Dùng để làm gì?

Ví tiền điện tử này được bảo vệ bằng một phương pháp mã hóa đặc biệt bằng cách sử dụng một cặp khóa bảo mật duy nhất: Private - key (khóa tây riêng) và Public - key (khóa công khai). Nếu một thông điệp được mã hóa bằng một khóa công khai cụ thể thì người dùng chỉ có thể giải mã và đọc nội dung thông điệp khi khoá riêng tư và khoá công khai này là một cặp.

Nguyên lý mã hóa của công nghệ Blockchain

Nguyên lý mã hóa của công nghệ Blockchain

lệ luật của sổ cái

Hệ thống Blockchain chỉ ghi lại mỗi giao tế được đề nghị chứ không theo dõi số dư tài khoản . Số dư trương mục của người dùng được lưu giữ bởi các nút trong Blockchain vì mỗi nút đều đang lưu giữ một bản sao của sổ kế toán. Do đó, để biết số dư trên ví điện tử của mình thì người dùng cần chuẩn xác và xác nhận thảy các giao tiếp đã diễn ra trên mạng lưới có liên tưởng tới ví điện tử của mình.

Lưu ý:

Bất kỳ ai có máy tính kết nối được Internet đều có thể dự vào mạng lưới và thực hành giao thiệp vì mã nguồn trên màng lưới Bitcoin là nguồn mở . Tuy nhiên, nếu có bất kỳ một lỗi nào trong mã nguồn được sử dụng để phát thông báo đề nghị giao du thì các Bitcoin liên tưởng sẽ bị mất vĩnh viễn.

Đặc biệt, người dùng chẳng thể khôi phục lại một giao tiếp bị mất hoặc quên mật khẩu ví tiền điện tử của mình vì đây là mạng phân tán. cho nên, hãy nhớ lưu trữ mật khẩu hoặc khóa riêng tư của ví cực kỳ cẩn thận và an toàn.

Sổ cái tài chính

Sổ cái tài chính

Nguyên lý tạo khối

Các giao tế sau khi được gửi lên mạng lưới Blockchain sẽ được phân loại vào các khối . Các giao dịch trong cùng 1 khối (block) được coi là đã xảy ra cùng thời điểm. Ngược lại, các giao tế chưa được thực hành trong 1 khối được coi là chưa được xác nhận.

Mỗi nút có thể nhóm các giao tiếp với nhau thành một khối và gửi nó vào mạng lưới như một hàm ý cho các khối tiếp theo được gắn vào sau đó. Bất kỳ nút nào cũng có thể tạo ra một khối mới. Để được thêm vào Blockchain, mỗi khối phải chứa một đoạn mã được tạo ra bằng hàm mã hóa băm chẳng thể đảo ngược.

Vì trong mạng lưới luôn có một số lượng lớn các máy tính đều tập kết vào việc đoán ra dãy số ngẫu nhiên , nên cứ sau 10 phút , một khối mới sẽ được tạo ra.

Các số ngẫu nhiên là những số khi mà phối hợp với nội dung khối trước tạo ra một kết quả đã được hệ thống định nghĩa.

Nút nào giải quyết được vấn đề toán học như vậy sẽ được quyền gắn khối tiếp theo lên trên chuỗi và gửi nó tới sờ soạng màng lưới.

Trong trường hợp hai nút giải quyết cùng một vấn đề cùng một lúc và truyền các khối kết quả của chúng song song lên mạng lưới, cả hai khối được gửi lên màng lưới và mỗi nút sẽ xây dựng các khối kế tiếp trên khối mà nó nhận được đầu tiên.

Tuy nhiên, xác suất việc xây dựng các block song song là rất thấp nên hầu như không có trường hợp nhiều khối được giải quyết cùng một lúc và nhiều lần tạo ra các khối nối đuôi khác nhau. Do đó, tất chuỗi - khối sẽ nhanh chóng ổn định hợp nhất lại khi mà mọi nút đều đồng thuận.

Các khối Blockchain

Các khối Blockchain

Thuật toán bảo mật Blockchain

Các giao du trong mạng lưới Blockchain được bảo vệ bởi các thuật toán . Khi mỗi block chứa một tham chiếu đến khối trước đó, thì đây một vấn đề toán học cần được giải quyết để truyền khối sau tới mạng lưới. do vậy, rất khó để tâm tính trước một loạt các block bởi nó cần tính ra một số lượng lớn các số ngẫu nhiên cấp thiết để giải quyết một khối và đặt nó trên Blockchain.

Chính bởi vậy, các giao dịch của Blockchain ngày càng an toàn hơn theo thời kì.

Thuật toán bảo mật Blockchain

Thuật toán bảo mật Blockchain

4. Các cơ chế đồng thuận trong Blockchain

Cơ chế đồng thuận trong Blockchain là cách thức mà mọi người quản lý trong hệ thống blockchain có thể đồng ý cho một giao du xảy ra trong hệ thống.

- Proof of Work (bằng cớ Công việc).

- Proof of Stake (bằng cớ Cổ phần).

- Delegated Proof - of - Stake (Uỷ quyền Cổ phần).

- Proof of Authority (bằng cớ Uỷ nhiệm).

- Proof - of - Weight (bằng cớ Khối lượng - càng lớn càng tốt).

- Byzantine Fault Tolerance (Đồng thuận chống ăn lận /Tướng Byzantine phong toả Blockchain).

Các cơ chế đồng thuận trong Blockchain

Các cơ chế đồng thuận trong Blockchain

5. Công nghệ Blockchain và Bitcoin

Bitcoin là một đơn vị tiền tệ kỹ thuật số với mã là BTC. Bitcoin chỉ có giá trị khi có một cộng đồng đồng ý sử dụng nó làm đơn vị giao tiếp hàng hóa và dịch vụ. Để theo dõi số lượng Bitcoin mà mỗi người sở hữu trong các account khăng khăng và theo dõi các giao du nảy từ đó thì cần phải có một cuốn sổ kế toán - Blockchain .

Có thể nói Blockchain là một tệp kỹ thuật số theo dõi vơ các giao tế Bitcoin. Tệp sổ cái (Blockchain) này không được lưu trữ trong một máy chủ trọng điểm, như trong một Ngân hàng hoặc trong một trung tâm dữ liệu mà trái lại nó được phân phối trên toàn thế giới chuẩn y một mạng lưới các máy tính ngang hàng với vai trò lưu trữ dữ liệu và thực thi các tính hạnh. Mỗi máy tính đại diện cho một “ nút ” của màng lưới Blockchain và mỗi nút đều có một bản sao của tệp sổ cái này.

Blockchain và Bitcoin

Blockchain và Bitcoin

6. ứng dụng của công nghệ Blockchain trong cuộc sống

Blockchain được vận dụng khá rộng rãi trong các ngành công nghiệp và công nghệ như:

- Công nghệ ô tô Automotive (Automotive).

- Chế tạo (Manufacturing).

- Công nghệ, truyền thông và viễn thông (Tech, media & Telecommunications).

- Dịch vụ tài chính (Financial Services).

- Nghệ thuật & Giải trí (Art & Recreation).

- Chăm sóc sức khỏe (Healthcare).

- Bảo hiểm (Insurance).

- Bán lẻ (Retail).

- Khu vực công (Public Sector).

- Bất động sản (Property).

- Nông nghiệp (Agricultural).

- khai khẩn (Mining).

- vận chuyển và Logistics (Transport & Logistics).

- Công trình hạ tầng kỹ thuật (Utility).

Ứng dụng của Blockchain

ứng dụng của Blockchain

Ngoài ra, người dùng còn có thể dùng Blockchain để phát triển và hoàn thiện các lĩnh vực:

- giao kèo thông minh.

- Kinh tế san sẻ.

- mở mang thị trường gọi vốn.

- Phát triển lĩnh vực quản trị.

- Kiểm tra chuỗi cung ứng.

- Lưu trữ file.

- Dự đoán thị trường.

- Bảo vệ quyền lưu trữ trí não.

- Internet of Things (IoT) .

- Quản lý danh tính.

- AML và KYC.

- giao tiếp chứng khoán.

- Hệ thống lưới vi mô lân cận (Neighbourhood Microgrid).

7. khuynh hướng công nghệ Blockchain

Công nghệ Blockchain có thể được xem như là công nghệ mai sau và có những bước tăng trưởng nhất thiết. Đây cũng chính là nền móng để các áp dụng khác ra đời.

Chính cho nên, công nghệ Blockchain được dự đoán sẽ có những xu thế như:

- thiên hướng được tin cẩn hơn : Blockchain hẹn sẽ giảm bớt các vụ lừa đảo vì giờ đây đã có sự can thiệp của quốc gia vào lĩnh vực này.

- Bitcoin và các loại tiền ảo khác vẫn tiếp phát triển trên nền móng Blockchain.

- mở mang tính ứng dụng : Blockchain đã và đang xuất hiện và đóng góp trong nhiều lĩnh vực. Trong những năm tới, công nghệ Blockchain còn có tiềm năng được áp dụng vào hoạt động quản lý nhà nước, bầu cử và các ngành khác.

- khuynh hướng bùng nổ game Blockchain : Sự thú nhận của các trò chơi được xây dựng trên nền tảng Blockchain càng ngày càng thu hút nhiều nhà đầu tư.

Blockchain được xem như là công nghệ tương lai

Blockchain được xem như là công nghệ ngày mai

8. Giải đáp một số câu hỏi liên can

Ai là người tạo ra công nghệ Blockchain?

- giải đáp : Có thể xem Satoshi Nakamoto chính là người phát minh và thiết kế công nghệ Blockchain.

Cấu trúc của Blockchain gồm những phần nào?

- Trả lời : Mỗi khối (block) sẽ được lưu trữ gồm 3 phần: Dữ liệu, Hash của khối hiện tại và Hash khối trước.

Bitcoin, Ethereum thuộc loại công nghệ Blockchain nào?

- Trả lời : Bitcoin, Ethereum là các tỉ dụ của Public Blockchain.

Tại sao việc sửa dữ liệu trên Blockchain là bất khả thi?

- đáp: Vì Blockchain là một mạng phân tán và được bảo vệ bởi các loại mã hóa khôn xiết phức tạp. Việc không cho phép sửa dữ liệu trên Blockchain cũng là một cách để tăng độ bảo mật của công nghệ này.

Tam khảo một số mẫu laptop giúp bạn tiếp cận gần hơn với công nghệ số:

Xem thêm

Bài viết trên đây giới thiệu và đưa ra những thông tin chi tiết về công nghệ Blockchain. Hy vọng những tri thức này có thể giúp ích cho bạn. Nếu có thắc mắc gì, bạn hãy để lại câu hỏi ở bên dưới phần bình luận nhé!

2.151 lượt xem
Bài viết liên hệ
Bình luận mới vừa được thêm vào. Click để xem
Mới nhất Bình luận hay Xếp theo:
Mọi người đang chờ bình luận trước tiên của bạn đấy

No comments:

Post a Comment

Thời Tiết

Tỷ Giá

Bài đăng phổ biến